ul. Wspólna 1/3
00-529 Warszawa 53

prof. dr hab. Jacek Osek
Państwowy Instytut Weterynaryjny-
Państwowy Instytut Badawczy
Zakład Higieny Żywności Pochodzenia Zwierzęcego
Al. Partyzantów 57, 24-100 Puławy
tel. 0(+)81 886 30 51 w. 280, fax: 81 8862595
e-.mail: josek@piwet.pulawy.pl
6.NAUKI ROLNICZE i LEŚNE
6.10 Weterynaria


SHIGATOKSYCZNE SZCZEPY ESCHERICHIA COLI – 


 Do bakterii chorobotwórczych należą szczepy wytwarzające toksyny Shiga, zwane również Vero, która są przyczyną groźnych schorzeń przewodu pokarmowego (krwotoczne zapalenie okrężnicy, HC) i objawów o charakterze narządowym (hemolityczny zespół mocznicowy, HUS). Bakterie te, określane skrótem STEC (Shiga toxin-producing E. coli), zostały uznane w świecie za jedną z najbardziej istotnych przyczyn zakażeń pokarmowych ludzi. Stwierdzono, że rezerwuarem STEC są zwierzęta domowe (zwłaszcza bydło) oraz wolno żyjące i ptaki; są u nich składnikiem normalnej flory jelitowej nie wywołując żadnych objawów klinicznych. Spożycie przez człowieka zanieczyszczonej żywności (np. mięsa, mleka, wody) lub też bezpośredni kontakt z bezobjawowymi nosicielami (np. krowami) może spowodować rozwój HC i/lub HUS.
W Polsce brak jest szerszych badań dotyczących metod identyfikacji, nosicielstwa, charakterystyki i potencjalnego zagrożenia zdrowia człowieka ze strony STEC. Prace w tym kierunku były przedmiotem prezentowanego projektu badawczego.
W trakcie wykonanych badań opracowano nowoczesne, czułe i specyficzne, oparte na metodach biologii molekularnej, testy (PCR, sondy genetyczne), umożliwiające identyfikację STEC w materiale pochodzącym od zwierząt nosicieli. Używając tych technik wykazano następnie, że STEC występują w Polsce u bydła jak też, chociaż w mniejszym odsetku, u świń. Zwłaszcza ten drugi wynik stanowił niezwykle cenną informację o zasięgu światowym, opublikowaną w renomowanych czasopismach zachodnich. Izolowane bakterie poddano następnie analizie genotypowej i stwierdzono, że posiadają one szereg czynników chorobotwórczości, umożliwiających u ludzi rozwój schorzeń HC i HUS. Dodatkowo wykazano, że STEC pochodzące od bydła i świń wykazują pokrewieństwo molekularne (klonalne) z bakteriami tego typu wyosobnionymi od ludzi, zarówno w Polsce jak i w innych krajach. Dokonano też oceny stopnia zagrożenia zdrowia człowieka ze strony STEC izolowanych w naszym kraju od zwierząt, zwłaszcza bydła i świń. Wykazano, że z uwagi na stosunkowo szerokie ich nosicielstwo, zbliżone cechy patogenności jak też dużego stopnia pokrewieństwo na poziomie genotypowym bakterie te mogą stanowić potencjalne zagrożenie zdrowia człowieka.

(HM)




Spis dziedzin i dyscyplin


BACK